شرایط انتخاب مدیرعامل در قانون تجارت ایران

هشدار: ذکر و باز نشر نوشتارهای من و هر نوشتاری که در روزنامه ها یا روی سایت شخصی و وبلاگهایم منتشر شده منحصراً با قید نام و نام خانوادگی ام و همراه با پیوند سایت و وبلاگهایم مجاز است.

در ادامه نوشتارهای فراوانی که با عنوان “بایسته های کاربردی حقوقی برای مدیران شرکت ها” روی سایت شخصی صادق رئیسی کیا تقدیم مدیران و اعضای هیات مدیره شرکت های ایرانی و فعالان اقتصادی کشور نموده ام در این نوشتار به طرح شرایط و بایسته های انتخاب مدیرعامل شرکت در قانون تجارت ایران می پردازم:

در قانون تجارت و رویه تجاری ایران، مدیرعامل، عالی ترین فرد اجرایی شرکت و نماینده شرکت در مقابل سایر اشخاص به شمار می رود.

سازمان امور مالیاتی، سازمان تامین اجتماعی، ادارات کار، شهرداری ها، مراجع قضایی، مراجع اداری، بانک ها، بیمه ها و… بیش از هر مقام دیگری با جایگاه، مسئولیت و امضاء مدیرعامل شرکت در مذاکرات، تعهدات و قراردادها سر و کار دارند و مدیرعامل شرکت را پاسخگو و تصمیم گیرنده اصلی در شرکت به شمار می آورند.

مرجع ذیصلاح برای انتخاب مدیرعامل شرکت در قانون تجارت ایران در انواع شرکت ها به شرح زیر است:

۱- در شرکت های سهامی عام و خاص، برابر ماده ۱۲۴ لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت، انتخاب مدیرعامل از صلاحیت های هیات مدیره است.

۲- در شرکت با مسئولیت محدود برابر ماده ۱۰۴ قانون تجارت، انتخاب مدیرعامل در صلاحیت شرکای شرکت است.

۳- در شرکت تضامنی برابر ماده ۱۲۰ قانون تجارت انتخاب مدیرعامل در صلاحیت شرکای شرکت است.

۴- در شرکت مختلط غیرسهامی، برابر ماده ۱۴۴ قانون تجارت، انتخاب مدیرعامل در صلاحیت شرکای ضامن است.

۵- در شرکت مختلط سهامی، برابر ماده ۱۶۴ قانون تجارت، انتخاب مدیرعامل در صلاحیت شریک یا شرکای ضامن است.

۶- در شرکت نسبی، برابر ماده ۱۸۵ قانون تجارت، انتخاب مدیرعامل شرکت در صلاحیت شرکای شرکت است.

۷- در شرکت های تعاونی برابر مقررات بخش تعاون اقتصاد ایران و نیز قانون بخش تعاون و قانون شرکت های تعاونی، اتخاب مدیرعامل در صلاحیت هیات مدیره است.

در همه موارد یادشده بالا، مدیرعامل می تواند از بین افرادی خارج از شرکا و سهامداران، برگزیده شود.

برابر اصل ۱۴۱ قانون اساسی و مواد ۱۱۱ و ۱۲۶ و ۱۴۷ قانون تجارت اشخاص زیر را نمی توان به عنوان مدیرعامل شرکت برگزید:

۱- اشخاص دارای محکومیت کیفری قطعی به سرقت

۲- اشخاص دارای محکومیت کیفری قطعی به خیات در امانت

۳- اشخاص دارای محکومیت قطعی به کلاهبرداری

۴- اشخاص دارای محکومیت قطعی به جرایم در حکم خیانت در امانت

۵- اشخاص دارای محکومیت قطعی به جرایم در حکم کلاهبرداری

۶- اشخاص دارای محکومیت قطعی به اختلاس

۷- اشخاص دارای محکومیت قطعی به تدلیس

۸- اشخاص دارای حکومیت قطعی به تصرف غیرقانونی در اموال عمومی

۹- اشخاصی که مدیرعامل شرکت دیگری هستند زیرا هیچکس نمی تواند در عین حال، مدیریت عاملی بیش از یک شرکت را داشته باشد. در حقیقت مدیرعاملی همزمان در دو شرکت، منع قانونی دارد.

۱۰- بازرس قانونی شرکت را برابر ماده ۱۴۷ قانون تجارت نمی توان به عنوان مدیرعامل شرکت، برگزید.

۱۱- برابر اصل ۱۴۱ قانون اساسی کارمندان دولت را نمی توان به عنوان مدیرعامل شرکت های خصوصی، برگزید.

اگر شخصی خلاف موارد یادشده به عنوان مدیرعامل انتخاب شده باشد (در صورت عدم استعفاء پس از تذکر) به درخواست هر ذینفعی، از سوی دادگاه محل اقامتگاه قانونی شرکت، قابل عزل خواهد بود.

در مواردی که هیات مدیره شرکت های سهامی اقدام به انتخاب مدیرعامل می نمایند نمی توانند مدیرعامل را برای بیش از مدت قانونی مدیریت خودشان (دو سال) انتخاب نمایند.

رابطه مدیرعامل با شرکت، همانند رابطه نماینده، امین و وکیل است نسبت به کارفرما و موکل و صاحب امانت. بنابراین در هر زمان که کارفرما و مقام تعیین کننده مدیره عامل لازم بداند می تواند مدیرعامل را عزل نماید.

مدیرعامل عموماً صاحب امضا مجاز برای امضای اسناد تعهدآور و اسناد بانکی شرکت به شمار می رود.

اوراق قضایی، اداری، بیمه ای، مالیاتی، قانونی و… عموماً هنگامی، ابلاغ شده محسوب خواهند شد و قابلیت استناد خواهند داشت که به مدیرعامل شرکت یا دفتر او ابلاغ شده باشند.

در صورتی که به مشاوره در زمینه ی یادداشت ها و نوشتارهای من نیاز داشتید یا به برگزاری کارگاه و دوره های آموزشی برای خود و مدیران و کارکنان شرکتتان در موارد یاد شده، علاقه مند، بودید درخواست خود را به s.raeisikia@gmail.com ارسال یا با شماره های ۸۸۳۲۱۰۸۸ و ۸۸۳۲۳۲۷۹ (گروه حقوقی برهان) تماس، حاصل فرمائید.

صادق رئیسی کیا

چهارم اردیبهشت ۱۳۹۶

 

1 پاسخ

تعقیب

  1. […] تا کنون، با نوشتارهایی متعددی همچون شرایط انتخاب مدیرعامل در قانون تجارت ایران  […]

دیدگاه خود را ثبت کنید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *