مذاکره در قراردادها

 هشدار: پیش از شروع مطلب به اشخاصی که مطالب منتشره اینجانب در روزنامه ها یا روی سایت شخصی یا وبلاگهایم را بدون ذکر منبع و بدون لینک سایتم یا وبلاگهایم به نام خود یا دیگری به هر طریقی منتشر می کنند متذکر می شوم که در انتظار عواقب قانونی انتشار غیر مجاز و بدون اجازه مطالبم باشند.

ذکر و باز نشر مطالب اینجانب و کلیه مطالبی که در روزنامه ها یا روی سایت شخصی و وبلاگهایم منتشر شده منحصراً با قید نام و نام خانوادگی ام و توام با لینک سایت و وبلاگهایم مجاز است.

بخش اول

کلیات

تفاوتی نمی کند ؛ تاکسی ، اتوبوس ، مترو یا وسیله شخصی. برای حضور در محل کار از هرکدام که استفاده کرده باشید زندگی شغلی خود را با یک قرارداد شروع کرده اید. قراردادهایی ساده ، شفاهی، بدون مذاکره و بدون امضاء. امروزه از خرید نان و شیر و کفش و لباس و فیلم و موسیقی و مسافرت ( اتوبوس یا قطار یا هواپیما) گرفته تا اجاره ی  منزل یا خرید مغازه و سرقفلی و استخدام و بیمه و احداث سد و نیروگاه و …. مبتنی بر انواعی از قرارداد، روزگار را سپری می کنیم و در موارد بسیاری حتی به اینکه در حال انعقاد یا اجرای یک قرارداد هستیم توجه نداریم .

در ازای جابه جایی با تاکسی از یک نقطه به نقطه ی دیگر شهر به شخصی که نام و نشانش را نمی دانیم مبلغی می پردازیم و از او رسید و قبض پرداخت (فاکتور) مطالبه نمی کنیم. او نیز بابت  خدمتی که به ما ارائه کرده (جابجایی ما از یک نقطه به نقطه دیگر) از ما تائیدیه نمی خواهد. ما با او صرفاً‌ در یک مذاکره ی چند کلمه ای در مورد مقصد و مبلغ کرایه توافق کرده ایم .

اما خرید لباس را با توجه بیشتری انجام می دهیم. در انتخاب فروشنده ، رنگ و اندازه لباس ، شکل و دوخت و نوع پارچه و کیفیت و دوام و قیمت آن دقت می کنیم . از فروشنده فاکتور می خواهیم. در حالات و مراحل این قرارداد به مذاکره با فروشنده و توضیحات او و به انتخاب خود و جریان قرارداد دقت بیشتری داریم . نوع برخورد و نحوه پاسخ و شکل مذاکره در این نوع قرارداد با نوع قبلی متفاوت است .

در مورد خدمات بیمه ای به کاملترین، ارزان ترین، سریعترین خدمات و پوشش بیمه ای توجه می کنیم و در نهایت قرارداد را در راستای تامین این اهداف تنظیم و منعقد می کنیم. در این قرارداد نقش مذاکره کننده ای که بهتر مذاکره کند و عملکرد بیمه گر و بیمه گذار حائز اهمیت است .

در اجاره ی  منزل، شخصیت مستاجر و نوع استفاده او از مورد اجاره و تعداد افراد خانواده اش ، پرداخت به هنگام اجاره بها، حفظ و نگهداری صحیح و تخلیه به موقع مورد اجاره را مورد توجه قرار می دهیم و در مورد آن مذاکرات و بررسی ها بیشتری نسبت به سایر قراردادها انجام می دهیم . روند انعقاد این قرارداد و مذاکرات مربوط به آن ممکن است چند روز طول بکشد.

در قراردادهای بزرگ مانند احداث سد و نیروگاه ، مذاکره نقش و جایگاه با اهمیت تری نسبت به همه ی موارد بالا خواهد داشت و سطح مذاکره کنندگان ، حوزه ی مذاکرات و مدت آن و نحوه ی  اعتبار سنجی و احراز شرایط و صلاحیت طرف مذاکره و روند انجام مذاکرات بسیار متفاوت خواهد بود.

به تعبیری فراتر ، زندگی در جزء جزء خود با مذاکره همراه است و ما همواره در حال مذاکره هستیم. در قراردادها نیز مذاکره ، اصولاً نخستین و مهمترین گام است

برای آنکه مذاکره در قراردادها به شکلی موفق و درست انجام شود بطور کلی بایستی از ترتیب و اصولی به شرح ذیل پیروی کند:

۱) به شایستگی شخص برای انجام معامله اهلیت گفته می شود. در مذاکره برای انعقاد قرارداد بایستی توجه شود که طرف مقابل این شایستگی را دارد یا خیر. اصولاً ‌افراد بالای ۱۸ سال که دچار ضعف عقل نباشند یا از معامله ممنوع نگردیده باشند برخوردار از این شایستگی شناخته می شوند و در شرکتها ، سازمانها و موسسات نیز مدیرانی که به موجب آگهی روزنامه ی رسمی صاحب امضاء مجاز شناخته شده باشند شایستگی مذاکره و انجام معامله را دارند.

فایده توجه به این نکته در حفظ حقوق و صرف وقت شما تجلی می کند . مسلماً شما نمی خواهید وقت خود را صرف مذاکره با کسی که عاقل نیست یا از معامله ممنوع شده یا اختیار انجام مذاکره یا معامله به وی اعطاء نگردیده است نمائید.

۲) آیا نسبت به آنچه که ما می خواهیم بدست آوریم طرف مقابل مالکیت و تسلطی  برای مذاکره و معامله دارد؟ به عبارت دیگر کالا یا خدماتی که قصد خریدش را داریم در مالکیت و تصرف او هست یا خیر؟ و آیا می تواند در صورت انجام معامله آن کالا یا خدمات را به ما تسلیم و تحویل نماید؟

اگر از احراز مالکیت و تصرف طرف مقابل بر مورد مذاکره و معامله غفلت کنید حتماً در بدست آوردن یا حفظ کالا و خدمات مورد نظرتان دچار مشکل می شوید.

فروش مال غیر ، معامله ی  فضولی ، مصادیق فراوانی از کلاهبرداری یا خیانت در امانت از جمله موارد یا جرایمی هستند که نسبت به مال غیر، معامله شده و سرانجام این معاملات ، عدم تحویل کالا به خریدار یا حتی در صورت تحویل ، اعاده و استرداد آن مال به صاحب اصلی آن و دست خالی ماندن خریدار غافل است .

۳) قبل از مذاکره بایستی به دقت و روشنی درباره ی کالا یا خدمات مورد معامله و مشخصات ، قیمت و تمام جزئیات  مربوط به آن به جمع بندی رسیده باشیم تا به هنگام مذاکره دقیقاً بدانیم چه چیزی می خواهیم و آنچه که طرف مقابل ارائه می کند همان چیزی است که ما می خواهیم.  به عبارت دیگر طرفین مذاکره ، درباره کالا یا خدمات با مشخصات و اوصاف واحد مذاکره کنند نه دو چیز متفاوت از هم .

۴) قیمت کالا یا خدمات و ترتیبات پرداخت آن معمولاً یکی از مهمترین بخشهای مذاکره است.  بعضاً توصیه شده که قیمت را پایین تر از چیزی که فکر می کنید نهایی شود پیشنهاد کنید و اگر بخودی خود با قیمت مشکلی نداشتید سعی کنید شرایط پرداخت را به نفع خود قطعی کنید.

 به لحاظ حقوقی البته مهم این است که قیمت مشخص باشد و مبهم نماند و برای ترتیب  و زمان پرداختها و اطمینان از تحقق آن ضمانت اجرای موثری پیش بینی شود.

صـادق رئیسـی کیـا

هیجدهم اسفند ماه ۱۳۸۸

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *